メンタルリープの存在を裏付ける論文の紹介

乳幼児の退行期の存在に関してはこれまでにたくさんの研究が成されてきています。退行期が起こる特定の時期の存在(と赤ちゃんの精神的な発達との関係)についての研究もまた然りです。この記事では存在を確認できた全ての論文と、それが査読(=専門家による論文査定後に)出版された雑誌・書籍を簡単に紹介します。また詳しく調べたい方のために、他の特筆すべき 68 本の論文も最後に記載しています。

(一般に「メンタルリープ」と呼ばれている類の)退行期の現象を観測して発表した最初の生物学者は、Institute of Micro-ontogenetic Ethology and Macro-cosmological EcologyのRobert Horwich博士です(1974年、米ミルズ郡)。Horwich博士はさまざまな霊長類に退行期が存在し、同様の行動がもっと小さな数種類の哺乳類でも観察されたことを発表しています。また1989年の論文の中では、Horwich博士が4人の人間の赤ちゃんに退行期を観測したことも発表しています。この2つの論文は、査読誌「Primates」で出版されました。

1. Horwich, R. H. (1974).Regressive periods in primate behavioral development with reference to other mammals.Primates, 15(2-3), 141-149.
2. Horwich, R. H. (1989).Cyclic development of contact behavior in apes and humans.Primates, 30(2), 269-279. doi:10.1007/BF02381314

その後F. プローイユ博士とH. ヴァン・デ・リート博士が、霊長類の退行期と関連する多くの文献を長年研究した後に、人間の退行期の研究を始めます。そして本テーマに関するいくつかの論文を発表しました。それぞれ異なる査読誌(専門家による論文査定のある学術ジャーナル)に掲載された、特筆すべき3つの論文を紹介します。

3. Plooij, F. X., & Van de Rijt-Plooij, H. (1989b).Vulnerable periods during infancy:Hierarchically reorganized systems control, stress and disease.Ethology and Sociobiology, 10, 279-296.
4. van de Rijt-Plooij, H., & Plooij, F. X. (1992).Infantile regressions:Disorganization and the onset of transition periods.Journal of Reproductive and Infant Psychology, 10, 129-149.Original study.
5. Rijt–Plooij H. H. C. van de, & Plooij F. X. (1993).Distinct periods of mother–infant conflict in normal development:Sources of progress and germs of pathology.Journal of Child Psychology and Psychiatry, 34, 229–245.

H.ヴァン・デ・リート博士とF.プローイユ博士の論文を裏付ける再現研究も何度か行われています。お二人の観察結果と研究の正当性を立証した最初の再現研究は、1997年の10月10、11日にスウェーデンのヨーテボリ大学で行われた研究会議「Regression Periods in Early Infancy」で発表されました。

6. Lindahl L. B., Ullstadius E., & Heimann M. (1997).Occurrence of regressive periods in the normal development of Swedish infants.Paper presented at the research conference on ‘Regression Periods in Early Infancy’, Göteborg University, Sweden, October 10–11.
7. Sadurni M., & Rostan C. (1997).Regression periods in infancy:A case study from Catalonia.Paper presented at the research conference on ‘Regression Periods in Early Infancy’, Göteborg University, Sweden, October 10–11.

2002年には、Saduri氏とRostan氏が査読誌「The Spanish Journal of Psychology」で彼らの研究成果を発表しています。

8. Sadurni, M. & Rostan, C. Regression Periods in Infancy:A Case Study from Catalonia.The Spanish Journal of Psychology 5(1):36-44 · June 2002

査読誌に論文が発表され、それを受けて再現研究の論文も一つ発表されたことで、それ以降は全く同じ内容を証明する別の再現研究を出版しようとする学術ジャーナルはあまり出てこなくなりました。しかし彼らの研究の成果を公に参照、評価できるようにしたいという人々の思いを受けて、スウェーデンのヨーテボリ大学、スペインのジローナ大学、そしてオックスフォード大学が共同で『Regression Periods in Human Infancy』というタイトルの書籍を出版しました(筆頭著者はヨーテボリ大学のMichael Hiemann氏)。

9. Heimann, M. (Ed.)(2003).Regression Periods in Human infancy.New York:Psychology Press.

その他の論文、出典、参考文献

1. Gardner, R. A., Gardner, B. T., Chiarelli, B., & Plooij, F. X. (Eds.).(1994).The Ethological Roots of Culture.Dordrecht:Kluwer Academic Publishers.
2. Heimann, M. (2003a).Regression periods in human infancy:An introduction.In M. Heimann (Ed.), Regression Periods in Human Infancy (pp. 1-6).Mahwah, New Jersey:Erlbaum.
3. Heimann, M. (Ed.)(2003b).Regression Periods in Human Infancy.Mahwah, New Jersey:Erlbaum.

4. Horwich, R. H. (1974).Regressive periods in primate behavioral development with reference to other mammals.Primates, 15(2-3), 141-149.

5. Horwich, R. H. (1989).Cyclic development of contact behavior in apes and humans.Primates, 30(2), 269-279. doi:10.1007/BF02381314

6. Letiche, H. K., Van der Wolf, J. C., & Plooij, F. X. (Eds.).(1991).The Practitioner’s Power of Choice in Staff-development and In-service Training.Amsterdam/Lisse:Swets &

7. Lindahl, L., Heimann, M., & Ullstadius, E. (2003).Occurrence of regressive periods in the normal development of Swedish infants.In M. Heimann (Ed.), Regression Periods in Human Infancy (pp. 41-55).Mahwah, NJ:Erlbaum.

8. Marshall, J. C., Newcombe, F. G., Battison, R. M., Fromkin, V. A., Heeschen, C. F. E., Pattee, H. H., Zaidel, E. (1980).The structuring of language by biological and neurological processes, group report 4.In U. Bellugi & M. Studdert-Kennedy (Eds.), Sign Language and Spoken Language:Biological Constraints on Linguistic Form (pp. 345-358).Weinheim/Deerfield Beach, FL/Basel:Dahlem Conference/Verlag Chemie.

9. Plooij, F. X. (1970).Getalbegrip bij een chimpansee.(Doctoral thesis), University of Amsterdam, Amsterdam.

10. Plooij, F. X. (1974).In het voetspoor van de chimpansee.Vakblad voor biologen, 54(22), 362-366.

11. Plooij, F. X. (1978a).De ontwikkeling van preverbale communicatie in de moeder- kind interaktie – methodologische aspekten.In F. J. Mönks & P. G. Heymans (Eds.), Communicatie en interaktie bij het jonge kind (pp. 45-64).Nijmegen, Netherlands:Dekker & Van de Vegt.

12. Plooij, F. X. (1978b).Tool-use during chimpanzees’ bushpig hunt.Carnivore, 1(2), 103-106.

13. Plooij, F. X. (1979).How wild chimpanzee babies trigger the onset of mother- infant play and what the mother makes of it.In M. Bullowa (Ed.), Before Speech:The Beginning of Interpersonal Communication (pp. 223-243).Cambridge, England:Cambridge University Press.

14. Plooij, F. X. (1980a).The Behavioural Development of Free-living Chimpanzee Babies and Infants.(Ph.D.), University of Groningen, The Netherlands.

15. Plooij, F. X. (1980b).Hebben apen taal?In B. Tervoort (Ed.), Wetenschap en taal, III (pp. 9-33).Muiderberg:Coutinho.

16. Plooij, F. X. (1984).The Behavioral Development of Free-living Chimpanzee Babies and Infants.Norwood, N.J.:Ablex.

17. Plooij, F. X. (1985a).Reactie op het geplande nationale zwaartepuntprogramma:“Experimenteel longitudinaal onderzoek naar opvoeder-kind interacties”.Informatiebulletin voor Ontwikkelingspsychologie (januari), 2-8.

18. Plooij, F. X. (1985b).The relationship between ethology and paedology.Netherlands Journal of Zoology, 35, 323-347.

19. Plooij, F. X. (1987).Infant-ape behavioural development, the control of perception, types of learning and symbolism.In J. Montangero, A. Tryphon, & S. Dionnet (Eds.), Symbolism and Knowledge (pp. 35-64).Geneva:Archives Jean Piaget Foundation.

20. Plooij, F. X. (1988).Letter to the Editor.Ethology and Sociobiology, 9, 383-388.

21. Plooij, F. X. (1989).Ontwikkelingspsychobiologie en opvoeding van baby’s en peuters.Paper presented at the NIBI/NVON conference “Gedrag van mens en dier” , Utrecht.

22. Plooij, F. X. (1990a).Developmental psychobiology and education during infancy.In W. Koops (Ed.), Developmental Psychology Behind the Dikes.An Outline of Developmental Psychology Research in The Netherlands (pp. 211-223).Delft, The Netherlands:Eburon.

23. Plooij, F. X. (1990b).Developmental psychology:Developmental stages as successive reorganizations of the hierarchy.In R. J. Robertson (Ed.), Introduction to Modern Psychology:The Control-theory View (pp. 123-133).Gravel Switch, Kentucky:The Control Systems Group, Inc.

24. Plooij, F. X. (1990c).In- en uitvoergegevens van de E.J. van Detschool, afdeling Z.J., van 1977-1982.Automatisering van dossiergegevens.Amsterdam:Gemeentelijk Pedologisch Instituut.

25. Plooij, F. X. (1990d).Report of the foundation of the European Institute for the development of all children.Tijdschrift voor Ontwikkelingspsychologie, 17, 103-106.

26. Plooij, F. X. (1993).Periodes de transition et de vulnerabilité.Conflits et progressions.In M. Busnel (Ed.), Le langage des bébés.Savons-nous l’entendre?(pp. 311-328).Paris:Jacques Grancher.

27. Plooij, F. X. (1994).Kleuters in hun SASB:Evaluatie van sociaal-emotionele en persoonlijkheidsontwikkeling.Nederlands Tijdschrift voor Opvoeding, Vorming en Onderwijs, 10(1), 26-40.

28. Plooij, F. X. (1998a).Hersenveranderingen en ‘sprongen’ in de eerste 20 levensmaanden en de invloed van de context op gedragsmaten van regressieperioden.Acta Neuropsychiatrica, 10(3), 63-66.

29. Plooij, F. X. (1998b).Over reprogressie in de ontwikkeling.Neuropraxis, 2(1), 58-60.

30. Plooij, F. X. (1998c).Repliek op ‘Empirische indicatoren voor regressies en sprongen bij baby’s’.Acta Neuropsychiatrica, 10(3), 74-77.

31. Plooij, F. X. (2003).The trilogy of mind.In M. Heimann (Ed.), Regression Periods in Human Infancy (pp. 185-205).Mahway, NJ:Erlbaum.

32. Plooij, F. X. (2010).The 4 WHY’s of age-linked regression periods in infancy.In B. M. Lester & J. D. Sparrow (Eds.), Nurturing Children and Families:Building on the Legacy of T. Berry Brazelton (pp. 107-119).Malden, MA:Wiley-Blackwell.

33. Plooij, F. X., Traudes, M. A., & Van Zijp, A. J. S. M. (1985).Directe observaties van opvoeder-kind interactie tijdens de afname van een pedodiagnosticum voor kleuters.In F. X. Plooij & M. G. M. Van den Dungen (Eds.), Hulpverleningspraktijk en dienstverlenend onderzoek.Handelingsplannen en directie observatie van opvoeder-kind interactie (pp. 81-103).Lisse:Swets & Zeitlinger.

34. Plooij, F. X., & Van de Rijt-Plooij, H. (1983).Ethologische studies van privatie, deprivatie en escalatie.Pedagogisch tijdschrift/Forum voor opvoedkunde, 8, 418-428.

35. Plooij, F. X., & Van de Rijt-Plooij, H. (1989a).Evolution of human parenting:Canalization, new types of learning, and mother-infant conflict.European Journal of Psychology of Education, 4, 177-192.

36. Plooij, F. X., & Van de Rijt-Plooij, H. (1989b).Vulnerable periods during infancy:Hierarchically reorganized systems control, stress and disease.Ethology and Sociobiology, 10, 279-296.

37. Plooij, F. X., & Van de Rijt-Plooij, H. (1990).Developmental transitions as successive reorganizations of a control hierarchy.American Behavioral Scientist, 34, 67-80.

38. Plooij, F. X., & Van de Rijt-Plooij, H. (1994a).Learning by instincts, developmental transitions, and the roots of culture in infancy.In R. A. Gardner, B. T. Gardner, B. Chiarelli, & F. X. Plooij (Eds.), The Ethological Roots of Culture (pp. 357-373).Dordrecht:Kluwer Academic Publishers.

39. Plooij, F. X., & Van de Rijt-Plooij, H. (1994b).Vulnerable periods during infancy:Regression, transition, and conflict.In J. Richer (Ed.), The Clinical Application of Ethology and Attachment Theory (pp. 25-35).London:Association for Child Psychology and Psychiatry.

40. Plooij, F. X., & Van de Rijt-Plooij, H. (2003).The effects of sources of “noise” on direct observation measures of regression periods:Case studies of four infants’ adaptations to special parental conditions.In M. Heimann (Ed.), Regression Periods in Human Infancy (pp. 57-80).Mahwah, NJ:Erlbaum.

41. Plooij, F. X., Van de Rijt-Plooij, H., Fischer, M., & Pusey, A. (2014).Longitudinal recordings of the vocalizations of immature Gombe chimpanzees for developmental studies.Scientific Data, 1, 1-10. doi:10.1038/sdata.2014.25

42. Plooij, F. X., Van de Rijt-Plooij, H., Fischer, M., Wilson, M. L., & Pusey, A. (2015).An archive of longitudinal recordings of the vocalizations of adult Gombe chimpanzees.Scientific Data, 2. doi:10.1038/sdata.2015.27

43. Plooij, F. X., Van de Rijt-Plooij, H., & Helmers, R. (2003).Multimodal distribution of SIDS and regression periods.In M. Heimann (Ed.), Regression Periods in Human Infancy (pp. 97-106).Mahwah, NJ:Erlbaum.

44. Plooij, F. X., Van de Rijt-Plooij, H. H. C., Van der Stelt, J. M., Van Es, B., & Helmers, R. (2003).Illness-peaks during infancy and regression periods.In M. Heimann (Ed.), Regression Periods in Human Infancy (pp. 81-95).Mahwah, NJ:Erlbaum.

45. Plooij, F. X., & Van den Dungen, M. G. M. (1985a).Onderzoekstypes en directe observatie van opvoeder-kind interactie.In F. X. Plooij & M. G. M. Van den Dungen (Eds.), Hulpverleningspraktijk en dienstverlenend onderzoek.Handelingsplannen en directie observatie van opvoeder-kind interactie (pp. 26-50).Lisse:Swets & Zeitlinger.

46. Plooij, F. X., & Van den Dungen, M. G. M. (Eds.).(1985b).Hulpverleningspraktijk en dienstverlenend onderzoek.Handelingsplannen en directe observatie van opvoeder-kind interactie.Lisse:Swets & Zeitlinger.

47. Powers, W. T. (1973).Behavior:The Control of Perception.New Caanan, CT:Benchmark Publications.

48. Powers, W. T. (1973, 2005).Behavior:The Control of Perception (second ed.).Bloomfield, NJ:Benchmark Publications.

49. Sadurni, M., Burriel, M. P., & Plooij, F. X. (2010).The temporal relation between regression and transition periods in early infancy.The Spanish Journal of Psychology, 13(1), 112-126.

50. Sadurni, M., & Rostan, C. (2003).Reflections on regression periods in the development of Catalan infants.In M. Heimann (Ed.), Regression Periods in Human Infancy (pp. 7-22).Mahwah, NJ:Erlbaum.

51. Schoenmaker, J., & Plooij, F. X. (1989).Computer beheerd primair onderwijs.Amsterdam/Enschede:Gemeentelijk Pedotherapeutisch Instituut (GPI)/Educational Computing Consortium (ECC).

52. Traudes, M. A., & Plooij, F. X. (1989).Directe observatie en analyse van video-opnamen van de pedagoog-kind interactie in een diagnostische sessie.In B. C. Swaans-Joha & J. J. Hox (Eds.), Praktijkgericht onderzoek.Debat/design/data (pp. 44-55).Amersfoort:Acco.

53. Trevarthen, C., & Aitken, K. (2003).Regulation of brain development and age-related changes in infants’ motives:The developmental function of regressive periods.In M. Heimann (Ed.), Regression Periods in Human Infancy (pp. 107-184).Mahwah, NJ:Erlbaum.

54. Twijnstra, M. H., & Plooij, F. X. (2011).Oei, ik groei! voor managers.Utrecht/Antwerpen:Kosmos Uitgevers.

55. Uilenburg, N., Plooij, F. X., De Glopper, K., & Damhuis, R. (2001).Effects of a format-based second language teaching method in kindergarten.Applied Psycholinguistics, 22(1), 1-33. doi:undefined

56. Van de Rijt, H., & Plooij, F. X. (1978a).De chimpansee baby in de natuur.In M. L. Koen (Ed.), Leren samenleven.Ontwikkeling van gedrag in de eerste levensfase (pp. 19-25).Leiden:Stichting Biowetenschappen en Maatschappij.

57. Van de Rijt, H., & Plooij, F. X. (1978b).Der Schimpanse.In R. A. Stamm (Ed.), Die Psychologie des 20sten Jahrhunderts, vol VI:Lorenz und die Folgen (pp. 177-188).Zürich:Kindler Verlag.

58. Van de Rijt-Plooij, H. (1982).Mother-infant Relations in Free-ranging Chimpanzees of the Gombe National Park, Tanzania.(Ph.D.), University of Cambridge, England.

59. Van de Rijt-Plooij, H., & Plooij, F. X. (1986).The involvement of interactional processes and hierarchical systems control in the growing independence in chimpanzee infancy.In J. Wind (Ed.), Essays in human sociobiology, vol. 2 (pp. 155-165).Brussels:VUB Press.

60. Van de Rijt-Plooij, H., & Plooij, F. X. (1987).Growing independence, conflict and learning in mother- infant relations in free-ranging chimpanzees.Behaviour, 101, 1-86.

61. Van de Rijt-Plooij, H., & Plooij, F. X. (1988a).Mother-infant relations, conflict, stress and illness among free-ranging chimpanzees.Developmental Medicine and Child Neurology, 30, 306-315.

62. Van de Rijt-Plooij, H., & Plooij, F. X. (1988b).Nonverbale interakties in de moeder-kind relatie bij vrijlevende chimpansees; Afstotingsprocessen:Conflict en leren, escalatie en ziekte.Nederlands Tijdschrift voor de Psychologie, 43, 105-114.

63. Van de Rijt-Plooij, H., & Plooij, F. X. (1992).Infantile regressions:Disorganization and the onset of transition periods.Journal of Reproductive and Infant Psychology, 10, 129-149.

64. Van de Rijt-Plooij, H., & Plooij, F. X. (1993).Distinct periods of mother-infant conflict in normal development:Sources of progress and germs of pathology.Journal of Child Psychology and Psychiatry, 34, 229-245.

65. Van de Rijt-Plooij, H., Van der Stelt, J., & Plooij, F. X. (1996).Een preventieve oudercursus voor de eerste anderhalf jaar.Lisse:Swets & Zeitlinger.

66. Van den Dungen, M. G. M., & Plooij, F. X. (1985a).Algemene discussie.In F. X. Plooij & M. G. M. van den Dungen (Eds.), Hulpverleningspraktijk en dienstverlenend onderzoek.Handelingsplannen en directie observatie van opvoeder-kind interactie (pp. 161-178).Lisse:Swets & Zeitlinger.

67. Van den Dungen, M. G. M., & Plooij, F. X. (1985b).De mythe over de natuurwetenschappen.In F. X. Plooij & M. G. M. van den Dungen (Eds.), Hulpverleningspraktijk en dienstverlenend onderzoek.Handelingsplannen en directie observatie van opvoeder-kind interactie (pp. 1-12).Lisse Swets & Zeitlinger.

68. Woolmore, A., & Richer, J. (2003).Detecting infant regression periods: weak signals in a noisy environment.In M. Heimann (Ed.), Regression Periods in Human Infancy (pp. 23-39).Mahway, NJ:Erlbaum.

このブログの記事は「メンタルリープ研究所」から引用した旨の文言もしくは当サイトへのリンクを貼っていただければ、ブログや育児メディア等で引用可能ですが、修正・削除依頼には必ず応じてください。